Werken met SDLPPX-bestanden zonder Trados

Je krijgt van het vertaalbureau een sdlppx-bestand toegestuurd, je hebt geen Trados en je wilt niet moeilijk doen. Wat doe je dan? Heel eenvoudig, je haalt het ding uit elkaar en voert elk bestand apart in je vertaalprogramma in (getest met MemoQ 6).

Sdlppx staat voor “SDL Trados Studio Project Files”. Het is eigenlijk een gewoon zipbestand met daarin de bestanden van het project. De eerste stap is dus het bestand van *.sdlppx naar *.zip te hernoemen. Daarna pakken we het uit.

In mijn geval kreeg ik vier mapjes te zien: een voor de brontaal, een voor de doeltaal, een voor de TM en een voor de analyse (reports). Eventueel is er nog een mapje voor de TB maar dat was er nu niet bij.

De vertaling zit in een sdlxliff bestand wat eenvoudig in andere programma’s zoals MemoQ in te voeren valt. Neem het sdlxliff-bestand uit de map van de doeltaal (belangrijk! want in dat van de brontaal ontbreken de tags voor de doeltaal en dat zorgt voor problemen). Als je problemen hebt bij het invoeren van sdlxliff probeer dan de extentie  naar xliff of xlf te hernoemen.

Het vertaalgeheugen. Dat vind je terug onder het sdltm-formaat. Daar kunnen we niets mee, maar gelukkig is er een handig programmaatje om dat om te zetten naar het tmx-formaat: WfConverter, dat je hier kan downloaden:
http://kb.kilgray.com/article/AA-00323/0/Convert-SDLTM-and-SDLTB-without-SDL-Trados-Studio-or-MultiTerm.html
Vergeet niet de bijbehorende dll te downloaden in dezelfde map zoals in de instructies staat.

De terminologiebank vind je in het sdltb-formaat. Dat heb ik nog niet getest, maar volgens bovenstaande pagina kan je dat in Excel openen waarna je het als unicode-tekst kan opslaan en in bijvoorbeeld MemoQ invoeren.

Het lijkt ingewikkeld maar van zodra je ermee vertrouwd bent, duurt het hele proces hoogstens 2 minuten en het is in ieder geval al gemakkelijker dan het omzetten van de ttx-bestanden uit Trados 2007!

Advertenties
Geplaatst in software | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Flemish?

Als je veel met buitenlanders omgaat, kan je er niet omheen: elke keer opnieuw moet je uitleggen welke talen er in België gesproken worden. En nee, wij spreken officieel geen “Vlaams” maar Nederlands, dezelfde taal, officieel dan toch, als onze noorderburen.

Bij het invullen van online en andere formulieren bij vertaalbureaus en -directory’s wordt het al wat lastiger. Dikwijls staat er zowel “Dutch” als “Flemish”. Dan vraag ik mij af: wat is er zo speciaal aan de Belgische variant dat die als een aparte taal wordt gezien? Bij Frans staat er toch ook niet “Frans” en “Waals”, of bij Duits “Duits” en “Zwitsers”? Hooguit wordt er dan verderop gevraagd om een variant aan te duiden, zoals Français-Québec of Français-Belgique.

Goed, wat doe je dan? “Dutch” kiezen omdat daar waarschijnlijk meer werk voor is of “Flemish” om de speciaal op de Belgische markt gerichte vertalingen niet te missen? Mijn oplossing: ik kies ze allebei, wat dan tot een ongezien hoog aantal talencombinaties leidt: Spaans-Nederlands, Spaans-Vlaams, enz., en tot vragen van bedrijven uit de Verenigde Staten die er helemaal niet meer aan uit kunnen, zoals deze:

“We are looking for NL native speakers. You being from Belgium is a bit of a concern because your native language is not Dutch but Flemish. We understand that Flemish and Dutch are very close but still 2 different entities.
Looking at your web page I never saw anything mentioned about Flemish, You only talk about Dutch.
So, we are a little puzzled here and not sure what to do especially because we keep hearing different stories from different sources about the closeness and/or the difference of these two languages.”

Waar ik dan in mijn beste Engels op antwoord:

I understand this can be confusing. (altijd begrip tonen…)

There is no such thing as official “Flemish”, it’s just a term used to refer to the variety of Dutch dialects we have in Belgium. Belgium and The Netherlands officially share the same language and there is an organism called Taalunie recognized by both countries that decides on the spelling and grammar of our common language. We read the same books and learn the same language in school. Dutch and Belgian people alike refer to their language as “Dutch”.

Since this is a region with a large history and dense variety of dialects almost no-one in both countries speaks perfect standard Dutch without regional influences. You may hear anecdotes about Dutch people not understanding Flemish people and the other way around, but that happens in every country when you go to a god-forgotten village or a backstreet district. Some people may also say they speak “Flemish” instead of “Dutch” for political reasons.

Everyone going to high school and especially university knows how to speak and write “standard” Dutch. As a translator I am also aware of which grammatical constructions and vocabulary are considered “standard” as opposed to regional variants.
Translations of manuals, websites, books, plays, etc… are almost always made into standard Dutch and used in both countries. I have done my share without any problems.

Of course if we are talking about a highly specialized topic such as street language or legal/governmental texts it is useful to make a difference and it is a good idea to look for a translator native to that region/country such as happens with French (France, Switzerland, Belgium, …) and other languages spoken in more than one country.

I hope this helps 🙂

Geplaatst in algemeen | 1 reactie

Lijstjes

Toegegeven, het is veel te lang geleden dat ik nog eens iets op mijn blog gepubliceerd heb. Je bent druk aan het werk en de tijd vliegt. Een marketingvoorbeeld van hoe het niet moet!

To the point: januari is traditioneel een rustigere maand, dus tijd om als vertaler wat aan wintersport te gaan doen, of nog: de btw-aangifte indienen, klusjes doen die altijd uitgesteld worden, een artikeltje voor het blog schrijven en werk maken van die ellendige marketing en promotie. Enkele voorbereidende tips:

  1. Het lijstje met ervaringen bijwerken. Op die lijst houd ik de volgende gegevens bij: opdrachtgever, beschrijving van de opdracht, vakgebied (juridisch, technisch, …), brontaal en aantal woorden. Zo een lijstje bijhouden in Excel is heel eenvoudig, en het laat je toe om te ordenen op bijvoorbeeld vakgebied, opdrachtgever, aantal woorden… dat is niet alleen handig voor eigen referentie, maar ook om (eventueel wat bijgewerkt) als bijlage bij je presentatiebrief naar vertaalbureaus te sturen. Die zijn immers dikwijls gemakkelijker te overtuigen met harde feiten dan met mooie marketingwoorden. En je hebt het heel wat gemakkelijker als er gevraagd wordt naar je ervaring met bijvoorbeeld “toeristische teksten”. Op enkele minuten maak je een gedetailleerd lijstje van je ervaring aan!
  2. Je website en cv of foldertjes bijwerken. Er valt zeker iets nieuws te vermelden: een cursus die je gedaan hebt, nieuwe vertaalervaring, … of gewoon alles eens in een nieuw jasje steken!
  3. Een van de basismarketingtips die je overal leest, is: het is gemakkelijker een klant te behouden dan een nieuwe te winnen. Het is dan ook niet overbodig om hen af en toe te laten weten dat je nog bestaat, en je diensten en prijzen in herinnering te brengen. Een foldertje met diensten en prijzen is snel gemaakt, en het versturen duurt ook niet lang als je een lijstje hebt van al je klanten met e-mail en naam van de contactpersoon.

Nu we het over lijstjes hebben: ik raad aan om in Excel niet alleen klanten bij te houden, maar ook alle potentiële klanten die je contacteert (naam van het bedrijf, datum, en eventueel welke prijzen je aangeboden hebt). Dat heeft meerdere voordelen: je valt hetzelfde bedrijf niet na een week opnieuw lastig (per jaar of halfjaar een herinneringsmailtje sturen is wél een goed idee, zie punt 3), je weet wat je aangeboden hebt en aan welke prijs (vooral handig voor freelancers met een flexibele prijsstructuur – m.a.w. de prijs aanpassen aan het soort klant), en als je op een dag een nieuwe dienst aanbiedt of een promotieactie doet, dan heb je meteen een hele lijst aan potentieel geïnteresseerde contacten!

Veel lijstjesplezier! En niet vergeten: backups!

Geplaatst in algemeen, Geen categorie | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

LF Aligner

Vorige week maakte ik een vertaling voor een vertaalbureau. Alles ging perfect, ik had netjes alle instructies gevolgd, maar dan wilde het bureau ook de tweetalige bestanden hebben. Dat zijn, zoals de naam het al aangeeft, bestanden waarin zowel de oorspronkelijke tekst als de vertaling staat. Die bestanden zijn handig om bijvoorbeeld vertalingen uit te wisselen of om een vertaalgeheugen aan te maken. In een CAT-tool zoals Trados of MemoQ kan je die bestanden met enkele muisklikken aanmaken, maar wegens technische problemen was ik op de traditionele manier aan het vertalen geslagen. Wat nu?

De oplossing heet “alignen“. Je selecteert de oorspronkelijke tekst en de vertaling, het alignprogramma analyseert de teksten (het zoekt welke zin bij welke zin hoort) en maakt er een tweetalig bestand van. Dat bestand kijk je best nog even na aangezien er soms kleine foutjes kunnen optreden. Trados heeft een alignfunctie (winalign), maar voor de mensen zoals ikzelf die het programma niet hebben, is er ook hoop: na een beetje rondgesnuffel op internet kwam ik LF Aligner tegen. Het gebruikt een command line interface waardoor de meesten zich laten afschrikken, maar als je even de instructies leest zie je dat het heel gemakkelijk is. Het maakt bestanden aan in het tmx-formaat, dat bijvoorbeeld door Trados, MemoQ, OmegaT en Google Translate gebruikt wordt. Compatibiliteit verzekerd dus!

Ik zet nog even de voordelen van LF Align op een rijtje:

– Het is gratis
– Het kan vele formaten aan (doc, rtf, html, pdf, …)
– Het werkt zowel op Windows als op Linux of Mac
– Het maakt tweetalige bestanden aan in tmx, xls (excel) of txt
– Het werkt volgens het KIS-principe (keep-it-simple)

Informatie en downloaden: http://sourceforge.net/projects/aligner/

PS: het programmaatje kan ook heel handig zijn voor wie een vertaalgeheugen wil maken met teksten die niet met Trados of dergelijke werden vertaald.

Geplaatst in software | Tags: , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Testvertaling

Enkele weken geleden deed ik een testvertaling voor een vertaalbureau in het VK. Normaal gezien vraagt dit bureau geen testen, en ik ben er eigenlijk zelf ook principieel tegen, maar de klant zelf wou er zeker van zijn dat de vertaling aan zijn kwaliteitsnormen zou voldoen en wilde dus een test. Het ging om een tekst van ongeveer 600 woorden, eigenlijk veel te lang, maar aangezien het vertaalbureau een goede reputatie heeft, en de klant veel werk beloofde, en ik toch niet veel te doen had, ben ik er maar aan begonnen. Ik vertaalde de tekst, las hem 5 keer na, vroeg collega-vertalers om advies, en stuurde hem op.

Gisteren kreeg ik antwoord van het vertaalbureau. Ze wisten mij te vertellen dat ze 16 testen (in acht talen – 2 testen per taal) van “zorgvuldig geselecteerde ervaren en professionele vertalers” naar de klant gestuurd hadden, en dat deze geen enkele – ik herhaal: GEEN ENKELE – vertaling goed vond!

Unbelievable!!!!! was dan ook de letterlijke reactie van het vertaalbureau, en de samenwerking met deze klant werd stopgezet.

Misschien had de klant meer informatie moeten geven over hoe hij juist wilde dat de tekst vertaald werd? Of ben ik weer veel te naïef en zijn al de vertalers die meededen aan deze test gewoonweg collectief “in ‘t zak gezet” (om het op z’n Vlaams te zeggen) en heeft het bedrijf nu een gratis vertaling naar acht verschillende talen?

Moraal van het verhaal: doe geen te lange testen voor klanten of vertaalbureaus. Volgens de experts op translatorscafe.com mag een test niet langer dan 300 woorden zijn. Stel je even voor: als tien kandidaat-vertalers elk twee bladzijden vertalen dan heeft de klant uiteindelijk een gratis vertaling van twintig bladzijden!

Geplaatst in Geen categorie | 3 reacties

Hoe pogingen tot besparen een duurder tarief opleveren

Tegenwoordig is besparen in: alles moet goedkoper, sneller, flexibeler. Ook in de vertaalwereld, maar er zitten addertjes onder het gras. We bekijken even de volgende voorbeelden waarmee vertaalbedrijven proberen te besparen als ze met freelance vertalers werken:

  • gebruik van Trados en/of andere vertaalsoftware waarbij er kortingen gevraagd worden voor herhalingen en zogenaamde fuzzy matches.
  • Lange betaaltermijnen: tegenwoordig deinzen ze er niet voor terug om je een betaaltermijn van 2 maanden in je maag te splitsen.
  • Werken op internationaal niveau, met vertalers aan de andere kant van de wereld.

Op het eerste zicht lijkt dat lucratief voor het vertaalbureau, maar is het dat ook? Laten we even de kosten en nadelen analyseren:

  • de kost van het vertaalprogramma: gemiddeld zo’n 600 euro die verrekend dient te worden in de kosten van de vertaler, naast computer, internet, enz…
  • kortingen voor fuzzy matches en herhalingen? Mij goed, maar dan ben ik geneigd het basistarief wat omhoog te halen ter compensatie. Uit ervaring blijkt dat een fuzzy match van bijvoorbeeld 80% dikwijls evenveel tijd in beslag neemt als de zin gewoon te vertalen, omdat je op zoek moet gaan naar de verschillen.
  • Lange betaaltermijn: de vertaler moet ook uitgaven en bijdragen betalen waar hij geen 60 dagen de tijd voor krijgt. Als beginnende freelancer heb je misschien nog niet zo’n groot spaarpotje om het een paar maanden uit te houden , en onder nul gaan op je rekening, of geld lenen, is niet gratis.
  • Werken voor een vertaalbureau in bijvoorbeeld de VS, India of Taiwan: via internet gaat het allemaal vlekkeloos. En hoewel geld tegenwoordig gemakkelijk naar bijna overal kan worden verzonden, is dat niet gratis. Bij PayPal bijvoorbeeld betaalt degene die het geld ontvangt 3,4% of zelfs meer, wat kan oplopen tot grote bedragen. Met als bijkomend risico dat je vrij machteloos staat als ze je niet betalen vanuit een ver land.

Opdrachten niet aanvaarden omdat je principieel niet aan deze voorwaarden wil werken is mooi maar niet altijd haalbaar, vooral niet voor nieuwe vertalers die ervaring willen opdoen en zoveel mogelijk kansen willen aangrijpen. Er zit dan niets anders op dan rekening te houden met deze kosten, en het zou dan wel eens kunnen dat het tarief iets duurder uitkomt.

Of je werkt met twee tarieven: een voordeeltarief voor vertaalbureaus die niet moeilijk doen, en een iets hoger tarief voor bureaus die minder voordelige voorwaarden bieden.

Geplaatst in algemeen | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Mi primer día

Soms heb je zo van die liedjes die je enorm veel energie kunnen geven, je wordt er helemaal blij van en alles gaat ineens wat gemakkelijker. Zo van die liedjes die het ochtendhumeur verjagen en hetzelfde effect hebben als een kopje koffie maar dan gezonder. Dat gevoel had ik bij dit liedje. Onder het youtubevenstertje een poging tot vertaling (suggesties welkom). Het plan was om de vertaling naast de originele tekst te zetten maar dat lukte niet zo, dus maar gewoon onder elkaar.

Hoy será mi primer día y mañana también y el resto de mi vida. Porque…
Hoy le he ganado la batalla a la montaña de la ropa sucia, hoy, hoy,
ninguna tarea me asusta, ningún encargo me disgusta, porque…
hoy he vuelto a por mi tiempo, hoy me quedo a vivir en mi cuerpo,
solo espero estar en lo cierto y que todo esto no se quede en el intento.

Hoy será, será, será, será mi primer día
y mañana también y el resto de mi vida.
Porque hoy será, será, será, será mi primer día
y mañana también y el resto de mi vida.

Porque…
Hoy le he ganado la batalla a la inconsciencia,
a la ignorancia, a la desidia, a la impotencia,
a la vergüenza de que no terminas porque
nunca empiezas,
y hasta la fecha no lo he podido nunca asegurar,
pero cuando tu quieras te lo demuestro,
que ya todo ha empezado a mejorar.
Todo lo que tenía que dejar,
hoy lo voy a dejar para siempre.
Voy a recuperar la costumbre
de considerar los consejos de la gente
y levantar bien alta la frente,
hoy voy a terminar lo que tenía pendiente,
solo es cuestión de echarle huevos,
tampoco es nada nuevo, pero hoy me
siento fuerte.
Hoy puedo, hoy el premio me lo llevo,
hoy me sobra la energía, es el punto de partida.
Porque…

estribillo (3x)

Repite conmigo:
Lo tengo claro,
lo pasado pasado,
el futuro ha llegado,
lo tengo claro,
hoy es mi primer día,
del resto de mi vida,
me sobra la energía,
lo tengo claro porque
No, no, no, nada se mueve si no lo empujo yo.
Porque no, no, no me puedo esperar ni un día mas.

Estribillo (3x)

Nederlands:

Vandaag is de eerste dag en morgen ook en de rest van mijn leven. Want…
Vandaag heb ik de strijd gewonnen tegen de berg vuile was, vandaag
jaagt geen enkele taak me schrik aan, geen enkele opdracht verveelt me, want…
vandaag ben ik terug meester over mijn tijd, vandaag leef ik in mijn lichaam,
ik hoop enkel dat ik me niet vergis en dat niet alles bij proberen blijft.

Vandaag is de eerste dag
en morgen ook en de rest van mijn leven.
Want vandaag is de eerste dag
en morgen ook en de rest van mijn leven.

Want…
Vandaag heb ik de strijd gewonnen tegen de onbewustheid
de onwetendheid, de onverschilligheid, de machteloosheid,
de schaamte dat je niets afwerkt omdat
je er nooit aan begint,
en tot op vandaag heb ik het nooit kunnen bevestigen
maar wanneer je wilt laat ik je zien,
dat alles al begonnen is te verbeteren.
Alles wat ik moest achterlaten
laat ik vandaag en voor altijd achter.
Ik ga terug naar
de raad van de mensen luisteren
en met mijn hoofd hoog
ga ik alles wat ik begonnen ben afwerken,
het is enkel een kwestie van de koe bij de horens te pakken
het is ook niets nieuws, maar vandaag
voel ik me sterk.
Vandaag kan ik het, vandaag win ik de prijs,
vandaag heb ik energie te veel, het is het vertrekpunt.
Want…

Refrein

Herhaal met mij:
Ik zie het helder
laat het verleden in het verleden
de toekomst is hier
ik zie het helder
vandaag is de eerste dag
van de rest van mijn leven
ik heb energie te veel
ik zie het helder want
nee nee nee niets beweegt er als ik niet duw
want nee nee nee ik kan geen dag langer meer wachten

Refrein

Geplaatst in liedjes | Een reactie plaatsen